تحقیقات دانش آموزی

تحقیق زندگینامه امام حسن مجتبی (ع)

ولادت امام حسین مجتبی (ع)

امام حسن مجتبی فرزند اول علی بن ابی‌طالب و فاطمه زهرا، امام دوم شیعیان است که از وی با عنوان امام حسن مجتبی یاد می‌کنند. امام حسن در ۱۵ رمضان سال سوم ه‍.ق در مدینه به‌دنیا آمد.نام او «حَسَن» صفتی به‌معنای «خوب و نیکو» است.

القاب امام حسین مجتبی (ع)

کنیه او تقریباً در همه منابع «ابومحمّد» ذکر شده‌است . القاب امام حسن مجتبی ( اَلْمُجْتَبیٰ، اَلسَّیِّد، سَیِّدُ شَبابِ أهلِ الْجَنَّه، اَلزَّکیّ، اَلتَّقیّ، اَلسِّبط، اَلطَیِّب، اَلْوَزیر، اَلْقائِم، اَلْأمین، اَلْبَرّ، اَلزّاهِد، اَلْأمیر، اَلْحُجَّه، اَلْکَفیّ، اَلْوَلیّ، سِبطِ اَکبَر، سبطِ اَوَّل، سبطِ نَبیّ، رَیْحانَهُ النَّبیّ، کَریمُ أهلِ الْبَیت ) می باشد .

دوران کودکی امام حسین مجتبی (ع)

حضرت محمد پس از تولد امام حسن، در گوش وی اذان گفت . پیامبر به او بسیار علاقه داشت و از همان آغاز سعی داشت تا جایگاه حسنین را برای اطرافیان تبیین کند و ازهمین‌رو آن‌دو در بیشتر اوقات همراه وی بودند و او احترام و علاقه خویش نسبت به آنان را ابراز می‌نمود. در روایتی از حسن آمده که پیامبر در کودکی به او نماز را آموخت. امام حسن در روایات شبیه‌ترین کس از لحاظ چهره به محمد دانسته شده‌است.

خلافت امام حسین مجتبی (ع)

پس از کشته شدن حضرت علی بن ابی‌طالب در ۲۱ رمضان ۴۰ ه‍.ق مردم جهت بیعت با امام حسن روانه شدند . شرایط اجتماعی عراق در آغاز خلافت حسن و وضعیت بیعت‌کنندگان با وی بسیار پیچیده بود؛ اهل عراق در آن زمان چند گروه بودند: شیعیان حسن و اهل بیت که او را جانشین پدرش علی بن ابی‌طالب می‌دانستند؛ خوارج که دغدغهٔ اصلی‌شان جنگ با معاویه به هر طریق بود؛ دسته‌ای افراد فرصت‌جو و غنیمت‌طلب؛ گروهی که در تشخیص شرایط ناتوان بودند؛ و سرانجام دسته‌ای که به رسوم قبیله‌ای پایبند بودند. بنا بر روایات تاریخی، حسن به منبر رفته و خطبه‌ای خواند و در آن از شایستگی پدر و خاندانش و ارتباط صمیمی خود با حضرت محمد یاد کرد؛و شرط قبول خلافت از جانب خویش را، اطاعت همگانی از دستورها و تصمیماتش عنوان نمود. امام حسن پس از بیعت مردمی، کارگزاران خویش را به سرزمین‌های اسلامی فرستاد که البته بیشترِ والیانِ پیشین را در مقام خود ابقا کرد. معاویه، خلافت او را نپذیرفت و با لشکری از شام به سوی عراق حرکت کرد. امام مجتبی(ع) سپاهی به فرماندهی عبید الله بن عباس به سمت معاویه فرستاد و خود به همراه یک گروه دیگر به ساباط رفت. معاویه تلاش کرد با طرح شایعاتی میان سپاهیان امام حسن(ع)، زمینه را برای برقراری صلح فراهم کند. در این شرایط، امام حسن مورد سوءقصد یکی از خوارج قرار گرفت و زخمی شد و برای مداوا به مدائن انتقال یافت. همزمان، گروهی از سران کوفه به معاویه نامه نوشتند و قول دادند حسن بن علی را به وی تسلیم کنند یا به قتل برسانند. معاویه نیز نامه‌های کوفیان را برای حسن بن علی(ع) فرستاد و به او پیشنهاد صلح داد. امام مجتبی(ع) صلح و واگذاری خلافت به معاویه را پذیرفت به این شرط که معاویه بر اساس کتاب خدا و سنت پیامبر(ص) عمل نماید و برای خود جانشین تعیین نکند و همه مردم از جمله شیعیان علی(ع) در امنیت باشند. بعدها معاویه به هیچ‌یک از این شرط‌ها عمل نکرد. 

دوران سکونت در مدینه و مرجعیت دینی

حسن بن علی(ع) پس از صلح با معاویه، علی رغم درخواست عده‌ای از شیعیانش برای ماندن در کوفه، به مدینه بازگشت و تا پایان عمر همان‌جا ماند و تنها سفرهایی به مکه و شام داشته است. امام مجتبی پس از شهادت امام علی(ع) و به وصیت او، متولی اوقاف و صدقات وی بوده است.

شهادت امام حسین مجتبی (ع)

دلیلی که به  شهادت وی انجامید، شیخ مفید گفته است معاویه وقتی تصمیم گرفت برای ولایتعهدی پسرش یزید بیعت بگیرد، صد هزار درهم برای جعده دختر اشعث بن قیس (همسر امام حسن) فرستاد و به او وعده داد که در قبال مسموم کردن شوهرش، او را به ازدواج یزید درخواهد آورد. نقل مشهور دربارهٔ تاریخ درگذشت حسن، ۲۸ صفر ۵۰ ه‍.ق است.روزهای آخر صفر، دو روز مانده به آخر صفر، هفتم صفر و ربیع‌الاول نیز برای روز و ماه درگذشت آمده است.در ایران روز ۲۸ صفر به عنوان رحلت پیامبر(ص) و شهادت امام مجتبی(ع) تعطیل رسمی است و مردم به عزاداری می‌پردازند، ولی در برخی از کشورها از جمله عراق، روز ۷ صفر برای امام حسن عزاداری می‌شود. شیخ مفید عمر حسن را در هنگام مرگ ۴۸ سال ذکر می‌کند.در بسیاری از منابع شیعه و اهل سنت آمده است که امام حسن(ع) با خوراندن زهر به شهادت رسید. محل دفن امام حسن قبرستان بقیع در شهر مدینه می باشد .

 امام حسن قبرستان بقیع

دانلود فایل مقاله در قالب ورد word

تحقیق زندگینامه امام حسن مجتبی (ع)

 

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

بستن